یادداشت فیلم آتابای؛ جنون سطحی عاشقی!

به گزارش مجله رویای کره ای، مجتبی فرهودیان| فیلم آتابای به کارگردانی نیکی کریمی از همان ابتدا جلب توجه می­ کند. از اسم آن که کمی نامانوس به نظر می­ رسد تا انتخاب زبان ترکی در اجرا و حتی انتخاب منطقه خوی در آذربایجان غربی به عنوان لوکیشن. همه این ها نشان دهنده این است که نیکی کریمی جسارت بزرگی را برای ارائه اثری در خور نمایش در جشنواره ملی به خرج داده است، اما پرسش اصلی اینجاست که آیا او پیروز بوده است؟ جواب این پرسش منفی است.

یادداشت فیلم آتابای؛ جنون سطحی عاشقی!

فیلمنامه را هادی حجازی ­فر نوشته است. کسی که نقش اصلی فیلم یعنی آتابای را نیز بر عهده دارد و پای ثابت سینمای ایران در چندین سال اخیر است و بازی ­های پیروزی را از او دیده ایم. فیلم شروع خوبی دارد و لحظات ابتدایی نوید فیلمی را می ­دهد که می ­توان در ادامه از آن دل زده نبود و به ساعت خود نگاه نکرد.

این اثر در ابتدا سعی دارد که توجه ما را به موضوع پر سر و صدا و همیشگی یک فیلم ایرانی یعنی بحث ناموس و غیرت معطوف سازد، ولی ناگهان با فرایندی غیرمنطقی و توام با شتاب­زدگی، رنگ فیلم به قرمز عاشقی می­ گراید و درون­مایه فیلم به دو راهی انتخاب عشق یا رهایی و گذار کشیده می­ شود.

اما مطابق فرایند همیشگی سینمای ایران، پردازش سطحی در شخصیت­ پردازی و ورود نکردن به عمق داستان، مسئله ای است که این اثر هم از آن رنج می برد. گرچه بایستی بازی هادی حجازی­ فر و جواد عزتی را که در نقش دو رفیق راز نگهدار و وفادار به یکدیگر ظاهر شده ­ا ند، تا حدود زیادی خوب توصیف کرد، ولی در مقابل، سحر دولتشاهی که دو سیمرغ بلورین را نیز در کارنامه خود دارد، بسیار ساده ­انگارانه به دنیای عاشقی آتابای وارد شده و با بهانه مریض احوال بودن از این دنیا رخت می ­بندد و به یک باره سفر می­ کند و ابدا حس بیماری که در دوره بهبودی پس از بیماری سرطان است، به مخاطب منتقل نمی­ شود.

در کنار بازیگران نامی اثر، دو بازیگر نقش مکمل یعنی پدر آتابای و خواهر زاده او توانسته­ اند با وجود شخصیت پردازی این دو کاراکتر که دارای نقص در کردار و تجربه هستند، حس نزدیکی و همدلی با نقش اصلی را به مخاطب منتقل کنند. خرده دیگری که می­ توان به اثر گرفت، تناقض در شخصیت ­پردازی کاراکتر اصلی است که در تلاش است خود را شخصیتی موجه و مقید به آبرو جلوه دهد ولی در عین حال رفتار­هایی غیر انسانی از خود بروز می ­دهد و تقصیر را بر گردن جنون لحظه ­ای می­ اندازد.

ناگفته نماند که این اثر دو شاه کلید در دست خود دارد. یکی موسیقی متن ساخته استاد حسین علیزاده که در اوقاتی که مخاطب به درون خود فرو می­ رود و در تمنای یک تلنگر است، نوای سوزناک موسیقی علیزاده به ما در هم ذات پنداری با دنیای عاشقی یک مهندس معمار پیروز یاری می­ بخشد و البته اتمسفر زیبای منطقه خوی و آذربایجان غربی که روحی پایدار و جریانی سیال را به روایت این اثر بخشیده است.

اما این حس به مخاطب منتقل می شود که گویا برخی از سکانس ­ها صرفا برای پرکردن اوقات فیلم به اثر اضافه شده­ اند و چنان بی­ رمق از کنار آن­ ها می گذریم که مخاطب در تلاش برای درگیری ذهنی با صحنه مورد نظر، ناگهان خود را تنها در سرزمین پوچی می ­بیند و باید جای خالی را ذهن خود را با مداد مشکی خیال پر کند. برای مثال رفتن آتابای به قبرستان یا نگاه او به چهره خودش در آینه که می­ توانست در عین بی­ دیالوگ بودن، مفهوم عمیق و خاص شکست در راه عشق و عاشقی را به بیننده منتقل کند.

البته بایستی خاطر نشان کرد که گریم حجازی­ فر و پژمردگی و شکستی در چهره، توانسته حس یک فرد مغلوب را به مخاطب منتقل کند. نکته منفی دیگر، زبان این فیلم است. به نظر می­ رسد که این اثر تلاش کرده است تا هم مخاطب فارسی زبان و هم ترک زبان را هم زمان راضی نگه دارد، چرا که آن زبان ترکی که در طول فیلم تکلم می­ شود، مملو از اصطلاحات فارسی است که نبایستی این­ گونه باشد، علی ­الخصوص برای فردی که بزرگ شده روستاست و حال در روستا نیز برای خود کار و باری راه انداخته است.

در پایان به نظر می ­رسد آتابای با فاصله دریافت از تم غالب بدبختی که شاید بتوان گفت به یک سبک انحصاری در سینمای ایران تبدیل شده است، توانسته گام مثبتی در تولید یک اثر متفاوت بردارد، خصوصا که مایه عاشقی فیلم می­ تواند به هر اثر سینمایی، جانی دوباره ببخشید ولی با نا­امیدی همراه با تاسف، این اثر نیز عبث باقی می ­ماند و مخاطب را در عطش تماشای دوباره نگه نمی دارد. اما می­ توان گفت ارزش یکبار دیده شدن را دارد و می­ توان به آینده کارگردانی نیکی کریمی و نویسندگی حجازی­ فر امیدوار بود.

یادداشت فیلم آتابای بازتاب دیدگاه های شخصی نویسنده است و لزوما موضع مجله رویای کره ای مگ نیست.

آخرین اخبار و اطلاعات درباره فیلم های مختلف جشنواره را در بخوانید.

در روزهای جشنواره فیلم فجر 98 نویسنده مجله رویای کره ای مگ بشوید

منبع: دیجیکالا مگ
انتشار: 6 فروردین 1399 بروزرسانی: 6 مهر 1399 گردآورنده: koreandream.ir شناسه مطلب: 795

به "یادداشت فیلم آتابای؛ جنون سطحی عاشقی!" امتیاز دهید

امتیاز دهید:

دیدگاه های مرتبط با "یادداشت فیلم آتابای؛ جنون سطحی عاشقی!"

* نظرتان را در مورد این مقاله با ما درمیان بگذارید